Gravminne og tingstad?
Frå yngre jernalder.
Ca. 550 - 1050 e.Kr.
Grønhaug
Grønhaug (2a på kartet) er ein stor gravhaug med tverrmål
på 20 m og høgd på 2,5 m. Haugen blei undersøkt
av Lorange i 1879. Gravminnet var reist over ein mann som døydde i
vikingtida (800 - 1050 e.Kr.). Den døde hadde fått med seg sverd
og skjold, jernbeslag til eit trekar, klinknaglar, ein hest og nokre jernreiskapar.
Gravleggingsmåten var vanleg i yngre jernalder. Eit særtrekk ved
gravskikken var nedlegging av store mengder reiskapar i gravene. Ein plasserte
ofte gravene på stader som var godt synlege i terrenget, slik vi har
døme på her. Men det var berre velståande slekter som hadde
råd til å byggja slike store gravminne og utstyra dei med rikt
gravgods. Den 1,4 m høge bautasteinen som står på haugen
er reist av Lorange. Han fekk rissa inn namnet sitt i runer og årstalet
for utgravinga.
Tinghaug
Kring 40 m sørsørvest for Grønhaug ligg Tinghaug (2b
på kartet), som er det høgaste punktet på Låg-Jæren
(102 moh.). Herfrå er det vidt utsyn over Jæren og Nordsjøen.
Tidlegare låg det ein liten gravhaug på toppen av Tinghaug. Namnet
tyder på at området har vore nytta som tingstad på Midt-Jæren.
Gullgubbar
l sørvestskråninga av Tinghaug blei det i 1897 funne 16 små
tynne gullblikkplater, også kalla gullgubbar. Dei er laga i siste halvdel
av 700-åra etter Kristus. Gullgubbar førekjem aldri i graver,
men er funne i åkrar og hustufter på Bornholm, i Sverige, på
Hov ved Lillehammer og i Hemne i Sør-Trøndelag. Derfor trur
ein at gullgubbane blei produserte for å leggjast ned som offergåver
til ein bestemt guddom.
|
Kultstad ved Tinghaug? |
|
 |
 |
|
